Dünya Kadınlar Günü’nü kutlamanın değil de kadına karşı yapılan psikolojik ve fiziksel şiddetin, cinsel istismarın, erken yaşa evliliklerin, kadınlık değerlerinin, kadın – erkek eşitsizliğinin üzerinde durulması gerekiyor.

8 Mart, kadının eşit yaşam hakkı için verilen mücadelenin bir simgesidir. Dünyanın her yerinde özgürleşme ve dayanışma günüdür. Fakat bizim ülkemizde durum biraz daha farklıdır. Bu farklılığın sebebini 8 Mart’ta yapılan eylemlerden, kadınların isyanlarından da anlayabilirsiniz.

Ülkemizde kadın olmak; ayrımcılıkla, şiddetle, tacizle, istismarla, tecavüzle ve ne yazık ki ölümle iç içe yaşamak demektir.

Henüz doğmadan pembe rengin dayatılması ile başlamıyor mu kadının yolculuğu? Kadın evi temizlemeli, oturmasını kalkmasını, yemek yapmasını bilmeli, çok lafa karışmamalı...

Kadın, başkalarının verdiği roller arasına sıkışıp kalıyor. Bazı kadınlar sıkıştırıldığı fanusta hüzünlü yaşamına boyun eğerken, bazıları ise her şeye rağmen kendini keşfetmeye çıkıyor. Bu keşfetme macerası; kadının bir iğne deliğinden geçecek kadar küçük sebepleri dert etmeyeceği, ikinci bir kişiye hayatından gereğinden fazla yer kaplamasına izin vermeyeceği, istedikten sonra o iğne deliğinden dünyaya geçirebileceğinin farkına varmasını sağlar.

Her gelen 8 Mart’ta böyle kadınların var olduğu ve artacağı bilinciyle yaşamak keyfe keder olsa gerek.

**

Tabii bu olumsuzların yanında bir de kadınının başarısından söz edelim.

1926 – 1934 yılları arasında Atatürk Devrimleri ile birlikte kadına sosyal, kültürel, siyasal ve hukuki hakların tanındığı yıllardır. Cumhuriyetimizin kurulması ile kadınlarımız meslek sahibi olmada, kamu alanlarında, siyasette, bürokraside daha etkin rol almaya başlamışlardır.  Ve o yıllardan bu günlere kadınlar birçok ilke imza atmıştır.

Dünya’da ve Türkiye’deki bazı kadınlarımızın ilkleri:

Türkiye’nin ilk kadın Pilotu: Sabiha Gökçen 

Mustafa Kemal Atatürk’ün sekiz manevi evladından birisi idi. 7 erkek öğrenciyle birlikte Kırım, Rusya’ya gönderilerek yüksek planörcülük eğitimini tamamlamıştır. Hayatı boyunca toplam 22 değişik hafif bombardıman ve akrobatik uçakla uçan ve birçok ödülün sahibi olan Sabiha Gökçen, 1991 yılında Uluslararası Havacılık Federasyonu Altın Madalyası’nı almıştır. Uçuş kariyeri boyunca 8.000 saat civarı uçuş gerçekleştirmiştir.

 

             Türkiye’nin ilk kadın öğretmenlerinden biri: Fatma Refet Angın

12 Eylül darbesinin ardından, 24 Kasım’ın Öğretmenler Günü olarak belirlenmesiyle birlikte ilk öğretmenler gününde yılın öğretmeni seçilmiştir. Mustafa Kemal’in arkasından Anadolu’ya gidip orta cephede üç yıl savaşmıştır.

İlk kadın Yazar: Fatma Aliye Hanım

 

Türk edebiyatının ilk kadın romancısı olarak tanınır. Son devir Osmanlı devlet adamlarından hukukçu ve tarihçi Ahmed Cevdet Paşa ile Adviye Râbia Hanım’ın kızıdır. 1878’de II. Abdülhamid’in yâverlerinden Kolağası Fâik Bey’le evlenmiştir. Muhâdarât 1309 yılında kaleme aldığı ilk romanıdır.

İlk kadın Filazof: İskenderiyeli Hypatia

MS 360 yılında Mısır’da doğdu. Aynı zamanda matematikçi ve astronom olan Hypatia,  İskenderiye’de Platon, Aristo ve Suda gibi diğer filozoflar üzerine halka açık dersler vermiştir. Hypatia o dönemlerde ilk Hristiyanlarca büyük ölçüde putperestlikle özleştirilen öğrenim ve bilimi simgeler. Bu nedenle İskenderiye’de Hristiyanlar ve Hristiyan olmayanlar arasındaki gerginlik ve çatışmaların öne çıkan ismi olarak görülür. Eski aydınlanmanın temsilcisi olan Hypatia, Pitolemais şehrinin putperest valisi Orestes'in himayesine sığınır, Rahip Cyrillos'un İskendiriye’ye Başpiskopos olmasından sonra gerginlikler daha artar ve onun yandaşlarının oluşturduğu bir kitle tarafından üniversitenin önünde taşlanarak linç edilir. Hypatia midye kabuklarıyla etleri parçalandıktan sonra yakılarak öldürülür.

 

             Dünyanın ilk kadın başbakanı: Sirimavo Ratwatte Dias Bandaranaike

 

Sri Lanka’lı Sirimavo Ratwatte Dias Bandaranaike, 1960-65,1970-77 ve 1994-2000 yılları arasında 3 kez başbakanlık yapmıştır. 1956’da başbakan olan kocası Solomon Bandaranaike 1959’da bir suikast sonucu öldürülünce, kocasının kurduğu Sri Lanka Özgürlük Partisi’nin  (SLFP) başına geçmiştir. Sirimova 1960 seçimleri öncesinde duygusal konuşmalar yaparak tüm ülkeyi gezdi. Bu seçim kampanyalarından sonra kendisine ‘Ağlayan Dul’ yakıştırılması yapılmıştır. Parti 1960’ta yapılan genel seçimleri ezici bir çoğunlukla kazanınca modern dünyada ilk kadın başbakan olmuştur. 

İlk kadın Avukat: Süreyya Ağaoğlu

Süreyya Ağaoğlu İstanbul Hukuk Fakültesini bitirdikten sonra ölümüne dek avukatlık mesleğini sürdürmüştür. Milletlerarası Kadın Hukukçular Komisyonunun iki yıl başkanlığını yapmıştır. Hür Fikirleri Yayma Derneği ile Türk-Amerikan Üniversiteler Derneği’nin kuruculuğunu üstlenmiştir. 29 Aralık 1989 yılında İstanbul’da vefat etmiştir.

**

Ve daha satırlara sığdıramayacağımız birçok ilke imza atan kadınlarımız... Sadece ilkleri gerçekleştiren kadınlardan bahsetmeyeceğiz elbette.

Tuğla duvar ören, sıva yapan, çöp toplayan, dikiş diken, temizlik yapan kadınların da ilkleri gerçekleştiren kadınlardan bir farkı yoktur.

Kadını kadın yapan kendi farkındalığıdır. Her kadın; farkındalığını bir başka zihniyete kelepçeleştirmemek için direnmelidir. Farkına varan, gücünü bilen kadın; yorulmayan, uslanmayan, dik, özgür, güçlü ve başarılı kadındır.

Kadın; kadındır. Mesleği ya da başarılarıyla birbirinden üstün değildir.  Tüm kadınlar eşittir. Ve el üzerinde tutulmaya layıktır.

 Hele ki anneler...

“Tanımadığın biriyle sakın bir yere gitme, kalabalık yerlerde elimi bırakma, başkalarının verdiği yiyecekleri kabul etme” diyen kadın; annedir. Çünkü onlar hayatın masallardaki kötülerin asla amacına erişemediği, iyilerin hep kazandığı gerçeğine inanmazlar. İçgüdüsel olarak her daim temkinli yaklaşırlar çocuklarına.

O nedenle en başta anne ve anne adaylarının olmak üzere tüm kadınların kadınlar günü kutlu olsun.

Yukarıda yer verdiğim fotoğraflarda da gördüğünüz gibi hem yenilikten hem de kadının gücünden yana olan Mustafa Kemal Atatürk diyor ki:

“Daha emin ve daha doğru yürüyeceğimiz bir yol vardır: Büyük Türk kadınını çalışmamıza ortak kılmaktır.”         

Hande Balcan